Ngày 12/6/2026, tại Interop Tokyo 2026 – một trong những sự kiện công nghệ có lịch sử lâu đời và quy mô hàng đầu tại Nhật Bản, quy tụ các chuyên gia, nhà lãnh đạo, học giả và những nhân vật có ảnh hưởng trong lĩnh vực công nghệ, quản trị số và đổi mới sáng tạo – Boston Global Forum đã chính thức công bố Hiến ước Tokyo (The Tokyo Compact) và AIWS Trust Order, mở ra một sáng kiến quốc tế hướng tới xây dựng các nền tảng tin cậy cho sự phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI).
Từ năng lực AI đến bài toán niềm tin
Trong khuôn khổ sự kiện, ông Nguyễn Anh Tuấn – Đồng Chủ tịch kiêm CEO Boston Global Forum, Kiến trúc sư trưởng của sáng kiến AIWS (AI Wisdom Society) – đã đề cập đến những thách thức mang tính nền tảng khi AI bước vào giai đoạn phát triển mới.
Trong bài phát biểu, ông Nguyễn Anh Tuấn nhận định nhân loại đang đứng trước một bước ngoặt quan trọng khi AI tiến gần hơn tới khả năng tự cải tiến. Sự phát triển này mở ra nhiều cơ hội lớn về đổi mới, nhưng đồng thời cũng đặt ra những câu hỏi về tính an toàn, trách nhiệm và vai trò của con người trong việc định hướng công nghệ.
Theo ông, thách thức lớn nhất của kỷ nguyên AI không chỉ nằm ở việc AI có thể trở nên thông minh đến đâu, mà là liệu xã hội có thể duy trì niềm tin vào những hệ thống ngày càng phức tạp hay không.
Bởi hiểm họa sâu xa nhất không phải là máy móc biết suy nghĩ — mà là chúng ta có thể không còn biết đâu là sự thật: một hình ảnh giả mạo làm lung lay một cuộc bầu cử, không một tiếng nói nào còn được tin, và niềm tin trở thành thứ khan hiếm nhất trên đời.
“Hiểm họa lớn nhất không phải là máy móc trở nên thông minh, mà là niềm tin trở nên khan hiếm. Nhân loại cần một hạ tầng mới: Hạ tầng Niềm tin (Trust Infrastructure).”, ông Nguyễn Anh Tuấn chia sẻ.
Khái niệm “Hạ tầng Niềm tin” được Boston Global Forum – AIWS phát triển nhằm tạo ra các nguyên tắc, tiêu chuẩn và cơ chế giúp AI được triển khai theo hướng minh bạch, có trách nhiệm và phục vụ lợi ích con người. Theo cách tiếp cận này, Trust không nhằm hạn chế sự phát triển của AI, mà đóng vai trò nền tảng để xã hội có thể tiếp nhận và khai thác sức mạnh của công nghệ một cách an toàn.
AI cần Niềm tin (Trust) và Minh triết (Wisdom) để trở thành động lực phát triển
Trong những năm qua, Boston Global Forum – AIWS đã thúc đẩy nhiều sáng kiến liên quan đến quản trị AI, bao gồm AIWS Social Contract for the AI Age, AIWS Trust Infrastructure và các chương trình nghiên cứu về đạo đức, trách nhiệm của AI.
Năm 2020, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen từng ghi nhận những đóng góp của Boston Global Forum – AIWS trong việc thúc đẩy các thảo luận toàn cầu về quản trị AI.
Trong AIWS, tồn tại mối quan hệ mật thiết giữa Trí tuệ, Niềm tin và Minh triết.
Nếu Trí tuệ tạo ra sức mạnh, thì Niềm tin tạo nên tính chính đáng, và Minh triết tạo ra nền văn minh. Niềm tin dẫn đường và Minh triết soi lối – đó chính là mục đích ra đời AIWS Lumina Lab, một “phòng thí nghiệm” nơi cho phép con người và AI cùng lớn lên nhờ các giá trị Yêu thương, Sáng tạo, Cao quý, Minh triết.
Trong bối cảnh AI ngày càng tham gia sâu vào các lĩnh vực của đời sống, câu hỏi đặt ra không chỉ là công nghệ có thể làm được gì, mà còn là điều gì nên được thực hiện và điều gì phù hợp với lợi ích lâu dài của con người.
“Năng lực cho chúng ta biết AI có thể làm gì. Niềm tin cho chúng ta biết điều gì được phép. Chỉ Minh triết mới cho chúng ta biết điều gì là đúng.”, ông Nguyễn Anh Tuấn nhấn mạnh.
AIWS Trust Architecture và cam kết hợp tác quốc tế
Tại Interop Tokyo 2026, đại diện Boston Global Forum công bố bước phát triển tiếp theo với AIWS Trust Architecture – một kiến trúc tổng thể bao gồm AIWS Trust Infrastructure, AIWS Trust Order, AIWS Trust Standards và AIWS Trust Supremacy.
Trong đó, AIWS Trust Infrastructure là nền tảng, AIWS Trust Order là khuôn khổ hợp tác, AIWS Trust Standards là các chuẩn mực vận hành, AIWS Trust Supremacy là nguyên tắc dẫn đường, và The Tokyo Compact là cam kết hành động chung.
The Tokyo Compact được giới thiệu như lời kêu gọi sự tham gia của tất cả các bên, bao gồm Chính phủ, trường học, doanh nghiệp, các nhà sáng tạo, truyền thông và xã hội dân sự trong việc xây dựng một môi trường AI đáng tin cậy.
Đặc biệt, với lịch sử dẫn dắt nhiều giai đoạn phát triển công nghệ – từ thời kỳ công nghiệp đến thời đại số, Nhật Bản được kỳ vọng tiếp tục đóng góp vào việc định hình các chuẩn mực mới của kỷ nguyên AI.
Tham dự sự kiện có Ngài Yasuhide Nakayama – Nghị sĩ Quốc hội Nhật Bản, Giám đốc Nam Bán cầu của Đảng Dân chủ Tự do; Lãnh đạo Vietnam Report cùng các đối tác tiên phong; Thống đốc Michael Dukakis cùng toàn thể đại diện Boston Global Forum – AIWS; các AI Pioneers, World Leaders for Peace and Security và World Leaders in AIWS – những người đã trao trí tuệ, tâm huyết và niềm tin cho một tương lai tốt đẹp hơn của nhân loại trong suốt gần một thập kỷ qua.
Việc công bố Tokyo Compact và AIWS Trust Order cho thấy xu hướng chuyển dịch trong thảo luận về AI: từ tập trung vào năng lực công nghệ sang xây dựng các nền tảng xã hội, đạo đức và thể chế để AI phát triển bền vững.
Trong bối cảnh AI tiếp tục mở rộng ảnh hưởng trên toàn cầu, yêu cầu xây dựng một hệ sinh thái công nghệ dựa trên niềm tin, trách nhiệm và minh triết đang trở thành một trong những vấn đề quan trọng của thời đại. Bước vào kỷ nguyên mới, thế giới không chỉ cần AI có năng lực cao hơn, mà cần AI có khả năng tạo dựng niềm tin và được vận hành theo những nguyên tắc có trách nhiệm.
Vietnam Report
